شبكههاي SOHO امروزه به همان نسبتي كه ما به شركتهاي بزرگ با چندين سرور عادت كردهايم، رايج و مرسوم شدهاند؛ چراكه بسيار محتمل است كه هر كسب و كار خانگي، بيشتر از يك رايانه داشته باشد. قيمتهاي پيوسته رو به كاهشِ سختافزار، سبب گشته است داشتن واحدهاي رايانهاي بيشتر، بسيار آسان گردد.
اخيراً يك مشتري را مشاهده كردم كه يك سايت وب در سطح جهاني را از يك كابين چوبي بزرگ در باغش هدايت ميكرد و اين چيزي است كه هر وقت نام SOHO برده ميشود، به ذهن متبادر ميگردد.
به عنوان مهندسي كه در اين رشته فعاليت ميكند، غير معمول نيست كه از ما براي راهاندازي و ايجاد يك شبكه براي يك كسب و كار كوچك درخواست شود. ممكن است در آنجا به تعداد انگشتان دست كارمند وجود داشته باشد، اما نيازمنديهاي شبكهسازي همين كسبوكار كوچك به اهميت نيازهاي يك شبكهاي شركتي بزرگ است.
به علاوه، درنظر گرفتنِ نياز به توسعه و چالش مربوط به آن ميتواند پيكربندي مربوط به يك شبكه كوچك را كاملاً «تقاضا محور» سازد.
در اين حالت ممكن است بودجه زيادي در كار نباشد. همچنين ممكن است امكانات و نياز به ايجاد كابلكشي ساختار يافته وجود نداشته باشد. در حقيقت، شركت ممكن است تنها شامل يك اتاق باشد. اما به يك سيم كشي ايمن بدون هيچ گونه خطاي پرمخاطرهاي نياز دارد.
همچنين قابليت توسعه و محدوده وسيعي از منابع مورد نياز است. به همين صورت مديريت شبكه بايد به آساني صورت گيرد؛ زيرا معمولاً غيرمحتمل است كه شركت به اندازه كافي منابع در اختيار داشته باشد كه يك نفر را تنها براي مديريت شبكه تخصيص دهد و بر شخصي از مجموعه كه شم و دانش او در زمينه رايانه بيشتر است، تكيه خواهد كرد.
نيازمنديهاي مشتري را ارزيابي كنيد
قبل از اينكه هر گونه تصميمي در خصوص طراحي بگيريد، زماني را با مشتري صرف كنيد، نيازهايش را بسنجيد و فعاليتهاي كاري او را مورد مطالعه و بررسي قرار دهيد. به عنوان مثال، در يك مورد من باعث صرفهجويي در هزينه خريد و راهاندازي يك دستگاه ماشين فاكس شدم.
هنگامي كه متوجه شدم آنها صفحه مورد نظر براي ارسال را، ابتدا در ورد تهيه ميكردند وسپس پرينت ميگرفتند و بعد آن را با فاكس ارسال ميكردند. با پي بردن به اين مسئله كه رايانه شخصي مورد استفاده آنها يك مودم داخلي دارد، قسمت مربوط به فاكس ويندوز را روي آن نصب نمودم و آنها از آن پس از طريق پيسي اقدام به ارسال مينمودند.
يكي ديگر از دلايل قابل ذكر در مورد اهميت دوره مشاوره اين است كه بسياري از مشتريان كوچك نگران هزينه راهاندازي يك شبكه هستند. بنابراين مهم است كه مزاياي اينكار در خصوص كارايي و صرفهجويي در هزينه به آنها نشان داده شود.
شركتهاي كوچك همچنين مستعد تلاش براي پشتيبانگيريهاي (back up) پيچيده و زمانبر هستند؛ البته اگر درگير اين مسئله باشند. شبكه كردن گروههاي كاري، ايجاد فهرستهاي راهنماي خانگي روي يك سيستم پيشنهاد شده و نصب يك وسيله پشتيبان گيري باعث ميگردد كسي تمايلي به اينكار نداشته باشد.
راز طراحي و اجراي يك شبكه تجاري كوچك، برنامهريزي است. يك سرويسدهنده خدمات اينترنت (ISP) انتخاب نماييد كه چندين حساب ايميل ارائه ميكند. سرويسدهندهاي كه نام دامنه را نيز ثبت ميكند، در اولويت است.
در مورد محل قرارگرفتن تجهيزات تصميم بگيريد. در شركتهاي كوچك تمايلي وجود دارد كه سرورها را در گوشهاي كه در معرض گذر نيست، قرار ميدهند و اين موجب ايجاد مشكل براي مديريت و خنكسازي آنها ميگردد. در موردنصب نيز ظرفيت بيشتري را مدنظر قرار دهيد.
يك روتر با هشت پورت (Port) خيلي گرانتر از روتري با چهار پورت نيست. در حالي كه يك قابليت توسعه صد درصدي را به همراه خواهد داشت. ضمناً در مورد استفاده از Patch Panel با اتصال بيواسطه (مستقيم) تصميم بگيريد. چنانچه تنها يك اتاق داريد، به احتمال زياد شيوه اتصال مستقيم مناسبتر است.
همچنين بررسي كامل سايت در اين خصوص باارزش است. دانستن اينكه چگونه كابلها را قرار ميدهيد و توافق با مشتريان در اين خصوص، حياتي است؛ چرا كه مطمئناً نميخواهيد همه چيز را در روز نصب مجدداً طراحي كنيد.
زماني را صرف گفتوگو با مشتري نماييد و ارزيابي خوبي از نيازهايش داشته باشيد.
آنگاه قدمهاي بعدي را برداريد، و طرحي ارائه دهيد كه كارآمد و واقعگرا باشد و توسعه آينده را نيز مدنظر قرار دهد. شيوهاي كه امروزه يك شركت عمل ميكند، ممكن است به چشمانداز آن در طول پنج سال آينده هيچ شباهتي نداشته باشد.
تجهيزات را براي مشتري تشريح كنيد
مطمئن شويد، مشتري ميداند هر قطعه از تجهيزات چه هستند و چرا از آنها استفاده شده است.
چنانچه يك صورتحساب بلند بالا و گرانقيمت را بدون ذكر روشن منافع آنها، ارائه دهيد، مقداري شك برانگيز خواهد بود. به مشتريان اجازه دهيد بعد از آنكه گزينهها و انتخابها را براي آنها تشريح كرديد، در خصوص بهترين پيكربندي تصميم بگيرند.
|
زماني را صرف گفتوگو با مشتري نماييد و ارزيابي خوبي از نيازهايش داشته باشيد. آنگاه قدمهاي بعدي را برداريد و طرحي ارائه دهيد که کارآمد و واقعگرا باشد و توسعه آينده را نيز مدنظر قرار دهد. شيوهاي که امروزه يک شرکت عمل ميکند، ممکن است به چشمانداز آن در طول پنج سال آينده هيچ شباهتي نداشته باشد. |
مثلاً چنانچه يك Patch Panel، بيست و چهار پورت ميخواهند آن را لحاظ كنيد. چنانچه خواهان يك راك نصب تجهيزات هستند، واضح است كه آنها رئيس هستند و چك آن را نيز پرداخت ميكنند.
اگر خواهان يك شبكه كاملاً بيسيم هستند، محدوديتها را به آنها گوشزد كنيد. در اين حالت ممكن است نياز باشد چند پورت را در اطراف ساختمان فعال كنيد. به طوري كه دسترسي و پوشش كامل در همه ناحيهها برقرار باشد. در هر راه اندازي موضوع امنيت مهم است؛ بهويژه در اتصالات بيسيم.
من همواره از اين مسئله شگفت زده ميشوم كه ميبينم مكانهاي زيادي در اطراف ناحيه كاري من وجود دارند كه ميتوانم مستقيماً به شبكه بيسيم آنها بدون نياز به هيچ رمز عبوري وارد شوم و اين تنها محدود به شبكههاي خصوصي خانگي نيست.
به ويژه يك بار كه مستقيماً به شبكه يك شركت بزرگ با استفاده از پيش فرض يك مشتري وارد شدم، وحشت زده شدم. در واقع داشتم دنبال يك شماره قطعه (part number) براي يك ماشين پست ميگشتم كه لپتاپم شبكهاي را رديابي كرد. بدون هيچ كنجكاوي، روي دكمه اتصال (Connect) كليك كردم و رديفي از سرورها را مشاهده نمودم! موضوع واقعاً نگرانكننده اين بود كه اين مركز اصلي بينالمللي يك بانك عمده در بريتانيا بود.
سناريوهاي كابل كشي
هنگامي كه زمان اتصال برقرار كردنها فرا ميرسد، دو يا شايد سه روش براي يك شبكه SOHO وجود دارد: كابل كشي خوب با روش و شيوه قديمي، شيوه بيسيم كه روزبه روز عموميتر ميشود و رويكردي كه من براي سيستم خانگيم انتخاب كردهام و آن تركيبي از اين دو روش است.
شركت فراهم كننده خدمات اينترنت من (ISP) يك ارتباط 8Mbps ارائه ميدهد كه به صورت اشتراكي (share) است. من اخيراً از يك خانه مدرن با تيرهاي عمودي در ديوارهاي آن، به يك كلبه ييلاقي دويست ساله و سنگي نقل مكان كردهام كه جايي تخيلي است، تمام نقطه دسترسي (access point) شبكه بيسيم تنها در اتاق نشيمن و يكي از اتاقهاي استحمام كار ميكند.
قسمت سيمكشيشده شبكه دفتر و دو تا از اتاق خوابها را تحت پوشش دارد. ما از يك روتر استفاده ميكنيم. به طوري كه هر رايانهاي كه متصل است، ميتواند بدون نياز به اينكه از طريق يك پيسي روشن ديگر مسيريابي شود، مستقيماً به اينترنت دسترسي داشته باشد.
ICS (به اشتراكگذاري اتصال اينترنت) نيازمند اين است كه رايانهاي كه مستقيماً به اينترنت وصل است، همواره روشن بماند تا ديگر تجهيزات بتوانند از اتصالِ به اشتراك گذاشته شده استفاده نمايند. با ذخيره نمودن مشخصات ورود به ISP در داخل مودم ADSL، هر كدام از رايانههاي شخصي (PC)، لپتاپها يا PDAها ميتوانند به اينترنت متصل شوند.
من انعطافپذيري در داشتن قطعات جداگانه براي هر عملكرد را دوست دارم. چنانچه روتر از كار بيفتد، مستقيماً از طريق مودم وصل ميشوم و يك جايگزين سفارش ميدهم. چنانچه نقطه دسترسي بيسيم از كار بيفتد، هنوز كابل را براي پيگيري دارم.
به منظور تكميل اين چرخه «طرح اضطراري» يك مودم يدك USB نيز دارم و چنانچه نياز باشد، ميتوانم از طريق آن ICS را اجرا كنم. فكرِ داشتن بيسيم، اترنت و مودم ADSL همه در يك جعبه براي من كار راحتي نيست.
ابزار كار
مانند هر شغل ديگري، ابزارهايي وجود دارند كه كار را آسانتر مينمايند. بعضي از اينها كاملاً مشهودند و احتمالاً از قبل در كيت ابزار شما وجود داشته است. اينها را در كيت A فهرست كردهام. در كيت B اقلامي را فهرست كردهام كه ممكن است خيلي مشهور نباشند، اما براي هر كسي كه درگير نصب كابل كشي است، مفيد خواهند بود.
كيت: A ابزار آلات مشهور
- سيم برها
- پيچ گوشتيها
- ابزار پانچ RJ-45
- تستر اتصال كابل
- چراغ قوه كوچك
- ابزار پيچاندن و موج دار كردن
- مته
- چسباننده كابل
كيت: B ابزار آلات غيرمشهور (اما به همان نسبت مفيد)
لولهكشي: با استفاده از يك تيوب تو خالي شش ميلي متري آلومينيومي با طول 24 اينچي. وقتي يك ديوار يا كفي را با مته سوراخ كرديد، به آساني آن را از طريق سوراخ فشار دهيد و كابل را از طريق تيوب فشار دهيد. در طرف ديگر، تيوب را عقب بكشيد و كابل گذر خواهد كرد؛ چرا كه عمل فشار دادن يك كابل شل از داخل سوراخ ايجاد شده به وسيله مته، كاري بياثر و بيفايده است.
روپوش بردار كابل: يك روپوش بردار صدها كاربرد دارد. از يك قلاب در انتها براي رسيدن به كابلهاي گذر داده شده از طريق فضاي كف اتاق يا كابل هدايت شده از طرف كف و سقف استفاده نماييد. چيزي شبيه كابوس خواهد بود اگر سعي در هل دادن كابلها از داخل سوراخ ها بنماييد؛ چرا كه آنها خم ميشوند و به صورت راست و افقي باقي نميمانند.
فنر: بعضي وقتها فنر به جاهايي ميرود كه آدم به فكرش نميرسد. وقتي فنر آماده شد، يك نوار روي كابل ببنديد و آن را بكشيد.
نوارهاي چسبنده: اين براي الحاق و اتصال كابل به فنر يا سيم مفيد است. انتهاي كابلها را در داخل حلقهها با نوار بچسبانيد. طوري كه بتوان آن را با روپوش بردار كابل در آورد. همچنين در حالت اضطرار از آن ميتوان براي بند آوردن خونريزي دستها استفاده كرد.
بستهاي كوچك: اينها مواقعي كه ميخواهيم كابلها را مرتب نگهداريم، كمك بزرگي هستند.
فلزياب دستي: جاي كابلهاي برق يا لولههاي آب را با استفاده از اين ابزار پيدا كنيد، قبل از اينكه با مته متوجه آن شويد. مطمئناً باعث ميشود كارها كمتر درهم و برهم شود.
نصب و راه اندازي
هنگامي كه شما ومشتريتان برسر سطح به يك توافق رسيديد، ميتوانيد كار را شروع كنيد. مطمئن شويد كه به اندازه كافي پريز برق در نزديكي سختافزارهاي شبكه وجود دارد و جايي براي قراردادن تجهيزات موجود است. مثلاً تجهيزات من روي يك قفسه پشت يك كاناپه قرار دارند.
روتر، مودم و wap روي هم قرار گرفتهاند و كابلهاي منشعب از آنها از پشت آن به پايين ديوار آمدهاند، سوكتهاي Patch نيز روي ديوار و زير قفسه قرار گرفتهاند. به طوري كه كابلهاي Patch بدون آنكه به چشم بيايد آويزان شدهاند.
كابل ثابت رده 5 يا Cat5 از پشت پانل از ديد بيرون ميرود و تا بالاي سقف امتداد دارد و تا اتاقهاي ديگر كشيده ميشود. در طرف ديگر كابلها سوكتهاي نصب شده RJ-45 روي ديوار وجود دارند. آنگاه كابلهاي Patch كوتاه پيسي را به آنها متصل مينمايد.
براي نصب شبكه، همچنين بايد چيزهايي در مورد ساختمان بدانيد. به عنوان مثال، دو سال تجربه به عنوان يك مقاطعه كار ساختمان در خصوص دانستن اينكه چه وقت بايد كابل را بريد يا تا كجا بايد ادامه داد، بسيار به من كمك كرده و با ارزش بوده است. اگر در اين باره مطمئن نيستيد، طول كابل را بيشتر بگيريد. چند متر كابل بيشتر بسيار ارزانتر از ساخت مجدد يك ديوار است!
هنگامي كه همه چيز سرجاي خود قرار گرفت، ميتوانيد دستگاهها را وصل نماييد وآنها را تست كنيد. خود ويندوز يك راهنماي ساده براي شبكهسازي دارد كه شما را در ايجاد يك گروه كاري نظير به نظير كمك ميكند. هر وسيله نياز دارد نامگذاري شود و گروه كاريِ وارد شده به صفحه مشخصات شبكه بايد به درستي وارد شود.
اطمينان حاصل كنيد كه اشتراكگذاريهاي ضروري در خصوص پوشهها و چاپگرها را انجام دادهايد. روي آيكون منابع راستكليك كنيد، و گزينه اشتراكگذاري (Sharing) و گزينه مورد نظر را انتخاب نماييد. ممكن است از مزاياي گزينههايي بهره ببريد كه موجب ميشوند براي دسترسي به منابع نياز به ورود داشته باشيد.
آينده
در اينجا تمركز بيشتر، روي راه اندازي يك شبكه ساده به منظور به اشتراك گذاري منابع ذخيرهاي مركزي و چاپگرها قرار گرفته است، اما با رشد كسب و كار از لحاظ اندازه و پيچيدگي، شبكه نيازمند پيكربنديهاي پيچيدهتر و اضافهتري خواهد شد.
به احتمال زياد مشتري به خدمات شما در آينده براي ارتقا، تعميرات و توسعه و ... نياز خواهد داشت. ممكن است يك قرارداد نگهداري نيز پيشنهاد كنيد با زمان پاسخگويي سريع و فرصت حل مشكلات و موضوعات از راه دور. به عنوان مثال، استفاده از ابزاري مانند PC anywhere كه از آن طريق بدون ترك خانه ميتوانيد به بخشي از درآمدهايتان برسيد
این وبلاگ به دور از هر گونه حاشیه تنها به مباحث فناوری اطلاعات و ارتباطات می پردازد. برخی مطالب به عنوان نکات قابل توجه از سایتهای دیگر در این وبلاگ درج میشود که حتما از نویسنده اصلی با ذکر منبع تقدیر و تشکر خواهد شد.